Tạp chí Nghiên cứu và Phát triển, S. 1(66) (2008)

Cỡ chữ:  Nhỏ  Vừa  Lớn

Tìm hiểu cơ sở pháp lý xác lập pháp nhân của đạo Cao Đài tháng 10 năm 1926/On the Cao Đài Legal Entity Establishment in October 1926

Dũ Lan Lê Anh Dũng

Tóm tắt


Để xác lập tư cách pháp nhân của tôn giáo Cao Đài, ngày 07/10/1926 tiền bối Lê Văn Trung nộp cho Quyền Thống đốc Nam Kỳ Le Fol các văn bản cần thiết phù hợp quy định luật pháp bấy giờ, gồm có: một văn bản khoảng 500 chữ trình bày tên gọi và mục đích của Đại đạo Tam kỳ Phổ độ; vài đoạn trích lục thánh giáo; vài đoạn tiếng Pháp dịch kinh cúng; danh sách 245 tín đồ. Ngay sau khi làm xong thủ tục đăng ký đơn giản ấy, các tiền bối Cao Đài đã tích cực truyền giáo khắp Nam Kỳ Lục Tỉnh mà không cần bất kỳ một giấy phép hoạt động nào. Tìm hiểu khái quát quá trình áp dụng luật của nước Pháp tại thuộc địa Nam Kỳ và nội dung Luật Thành lập Hiệp hội 1901 (Loi du 1er Juillet 1901 régissant les associations, Loi du 1 juillet 1901 relative au contrat d’association, Loi associations 1901), ta sẽ hiểu vì sao đạo Cao Đài được xác lập tư cách pháp nhân rất dễ dàng và đơn giản ở Sài Gòn vào năm 1926. Điều này cũng góp phần giải thích vì sao xuất phát điểm của đạo Cao Đài không thể là Trung Kỳ hay Bắc Kỳ mà phải là Nam Kỳ thuộc Pháp (Cochinchine française).

ABSTRACT

On 07 October 1926, in order to establish the legal entity of Caodaism, Lê Văn Trung submitted Le Fol, Acting Governor of Cochinchina, some required documents as follows: an approximate 500-word text explaining the religion’s name and goal; some excerpts of its scriptures; some prayers translated into French, and a name list of 245 followers. Right after such a very simple process of registration, without any permit, the earliest Caodaists could enthusiastically introduce their new faith to almost every corner of Cochinchina. Having a glimpse of the French laws enforcement in French Cochinchina, especially Loi du 1er Juillet 1901 régissant les associations, or Loi associations 1901 (i.e. The Associations Bill of 1901), we can understand why the legal entity of Caodaism was established so easily in 1926. In addition, we can explain why the cradle of Caodaism was neither Annam nor Tonkin, but only “Cochinchine française”.


Toàn văn: PDF